Wat is het belang van voedingsvezels voor het menselijk lichaam? Voedingsvezels (vezels) zijn belangrijk voor de gezondheid van een mens. Het is de verzamelnaam voor een diverse groep koolhydraten die niet door onze darmen worden verteerd of opgenomen. In ons dagelijkse voedsel zit niet één enkel vezeltype, maar een mengsel van vele verschillende soorten vezels. Al deze verschillende soorten vezels hebben elk een eigen effect op het lichaam. Voedingsvezels dragen bij aan een goede spijsvertering, een verzadigd gevoel na het eten en verminderen risico op hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en darmkanker. Per dag wordt geadviseerd 30 tot 40 gram voedingsvezels te eten uit verschillende typen voedingsmiddelen.
Vezels in voeding
Voedingsvezels komen vooral uit de celwand van planten. Producten waar veel vezels in zitten zijn groente, fruit, aardappelen, volkorenbrood, ontbijtgranen, peulvruchten en noten. Wanneer graankorrels worden gemalen tot bloem of het pellen van rijst, wordt een groot deel van de vezels verwijderd. Dit maakt dat graanproducten rijker zijn aan vezels dan andere soorten brood en witte rijst.
Toegevoegde vezels
Vezels kunnen altijd pas later worden toegevoegd aan een product, denk aan zuivelproducten. Hier worden de vezels van andere producten aan toegevoegd. Vezels worden soms ook gebruikt om een ander ingrediënt, zoals suiker, (deels) te vervangen.
Fermenteerbare vezels
Vezels worden niet verteerd door het maag-darmkanaal zoals andere voedingsstoffen. Dit houdt in dat het menselijk lichaam vezels niet als voedingsstof in het bloed opneemt, maar dat ze onverteerd in de dikke darm terecht komen. In de dikke darm worden bepaalde typen vezels afgebroken door bacteriën, dit noem je fermentatie. Hierbij komt energie vrij die ons lichaam kan gebruiken. Uit onderzoek is gebleken dat 70% van de voedingsvezels die we eten wordt gefermenteerd. Zowel fermenteerbare als niet-fermenteerbare vezels zijn goed voor de gezondheid.
Gezondheidseffecten
Vezels kunnen verschillende gezondheidseffecten hebben op het menselijke lichaam. Het is dus belangrijk om voedingsmiddelen te eten die rijk zijn aan vezels.
Goed tegen hart- en vaatziekten
Een van de gezondheidseffecten is een verminderd risico op hart- en vaatziekten. Het risico op hart- en vaatziekten kan ruim 20% lager zijn als mensen veel vezelrijk voedsel eten. Het effect is het grootst wanneer je per dag 25 gram vezel of meer eet. Elke 7 gram meer vezels per dag hangt samen met een 10% lager risico op bepaalde hartziekten, zoals een hartinfarct.
Diabetes type 2 voorkomen
Vezelrijk voedsel verkleint de kans op diabetes type 2 met 15%. Boven een inname van 25 gram vezels per dag is het effect het grootst. Elke 10 gram meer vezels per dag hangt samen met een 5% lager risico op diabetes type 2. Hoogstwaarschijnlijk komt dit door de vezels uit volkorengraanproducten of fruit.
Lager risico op kanker
Vezels verkleinen het risico op darmkanker met 15%. Daarnaast is de kans op borstkanker ook kleiner bij mensen die veel vezels eten.
Goede darmfunctie en stoelgang
Vezels spelen een essentiële rol in het gezond houden van je darmen en het zorgen voor een goede stoelgang. Wanneer vezels in de darm worden gefermenteerd door bacteriën, ontstaan korte-keten vetzuren, zoals butyraat. Dit is een belangrijke voedingsstof voor de cellen van de darmwand. Daarnaast geven vezels volume aan de ontlasting en zorgen ze ervoor dat de darmen in beweging blijven.
